Obowiązki przejrzystości z art. 50 AI Act: co obowiązuje od 2 sierpnia 2026
Przesunięcie terminów zgodności z AI Act dotyczy systemów wysokiego ryzyka. Obowiązki przejrzystości z art. 50 weszły w pierwotnym terminie, 2 sierpnia 2026, a dostawcy systemów generatywnych wprowadzonych do obrotu przed tą datą mają czas do 2 grudnia 2026 na dostosowanie oznaczania treści.
23Minds wdraża obowiązki przejrzystości z art. 50 rozporządzenia (UE) 2024/1689 w produktach cyfrowych i w procesach publikacji treści. Obowiązki te stosuje się od 2 sierpnia 2026 i nie objęło ich przesunięcie terminów, które rozporządzenie (UE) 2026/1744 wprowadziło dla systemów wysokiego ryzyka z załącznika III oraz dla systemów AI w produktach regulowanych. Wdrożenie przekłada trzy obowiązki na czynności inżynierskie: poinformowanie użytkownika, że rozmawia z systemem AI, maszynowo odczytywalne oznaczanie treści generowanych oraz informowanie odbiorcy, że deepfake jest sztucznie wygenerowany lub zmanipulowany, w formie, którą zobaczy albo usłyszy. Test sprawdza oznaczenia na końcu ścieżki publikacji zamiast w narzędziu i powtarza tę weryfikację przy każdym wdrożeniu. Wykładnię przepisu podpisuje radca prawny.
Kto skorzysta z tego przewodnika.
- Zespoły produktowe z czatem, asystentem albo kanałem głosowym obsługiwanym przez model
- Redakcje i zespoły marketingu publikujące grafiki, wideo i teksty tworzone z udziałem AI
- Firmy, które wdrożyły asystenta w kanale obsługi klienta u siebie albo u partnera
- Osoby odpowiedzialne za zgodność produktu, które dostały z rynku sprzeczne komunikaty o terminach
Co przesunięto, a czego nie
Rozporządzenie (UE) 2026/1744, znane jako omnibus cyfrowy, weszło w życie 27 lipca 2026 i przesunęło terminy zgodności dla systemów wysokiego ryzyka. Obowiązków przejrzystości z art. 50 nie przesunęło.
Rozporządzenie (UE) 2026/1744 wprowadziło też okres przejściowy: dostawcy systemów generatywnych wprowadzonych do obrotu lub oddanych do użytku przed 2 sierpnia 2026 mają czas do 2 grudnia 2026 na dostosowanie ich do technicznych obowiązków oznaczania treści.
| Obowiązek | Termin pierwotny | Stan po zmianie |
|---|---|---|
| Kompetencje w zakresie AI (art. 4) | 2 lutego 2025 | Bez zmian, obowiązuje |
| Obowiązki przejrzystości (art. 50) | 2 sierpnia 2026 | Bez zmian, obowiązuje |
| Systemy wysokiego ryzyka z załącznika III | 2 sierpnia 2026 | Przesunięte na 2 grudnia 2027 |
| Systemy AI w produktach regulowanych (załącznik I) | 2 sierpnia 2027 | Przesunięte na 2 sierpnia 2028 |
| Oznaczanie treści w systemach generatywnych wprowadzonych do obrotu przed 2 sierpnia 2026 | 2 sierpnia 2026 | Okres przejściowy do 2 grudnia 2026 |
Trzy obowiązki przełożone na czynności inżynierskie
Art. 50 opisuje wynik, a nie implementację. Poniżej to, co z niego wynika dla produktu, w podziale na miejsce w interfejsie, sposób wykonania i sposób sprawdzenia.
| Obowiązek | Gdzie to widać w produkcie | Jak to wykonać | Jak to sprawdzić |
|---|---|---|---|
| Poinformowanie, że rozmówcą jest system AI | Pierwsza wiadomość w rozmowie i trwała etykieta w nagłówku okna, na każdym wejściu: widget, kanał głosowy, poczta, integracja u partnera | Komunikat w warstwie interfejsu, nie w regulaminie; treść jasna i zrozumiała dla osoby, która nie zna waszego produktu | Przejście przez wszystkie punkty wejścia ze zrzutem ekranu z każdego z nich |
| Maszynowo odczytywalne oznaczenie treści generowanej | Plik wychodzący z waszego systemu i ten sam plik pobrany z produkcyjnego adresu | Content Credentials w standardzie C2PA albo metadane w polach XMP i IPTC, plus wpis w rejestrze wygenerowanych zasobów | Pobranie opublikowanego zasobu i odczyt oznaczenia czytnikiem, a nie sprawdzenie pliku w narzędziu |
| Ujawnienie, że treści deepfake zostały sztucznie wygenerowane lub zmanipulowane | Miejsce publikacji: strona, materiał wideo, post, kreacja reklamowa | Oznaczenie, które odbiorca zobaczy albo usłyszy, w samym materiale albo bezpośrednio przy nim, niezależne od metadanych | Przegląd opublikowanych materiałów kanał po kanale, z listą i datą |
Co zrobić z treścią już opublikowaną
Materiały wygenerowane i udostępnione przed 2 sierpnia 2026 nie wymagają oznaczenia wstecz. Dla systemów generatywnych wprowadzonych do obrotu przed tą datą terminem dostosowania jest 2 grudnia 2026.
Wsteczne oznaczanie starszych materiałów jest więc waszą decyzją, a nie wymogiem. Bywa uzasadnione tam, gdzie materiał może zostać wzięty za zapis rzeczywistego zdarzenia. Kolejność pracy: najpierw inwentaryzacja, potem priorytety, na końcu decyzja zapisana tam, gdzie da się ją później odnaleźć.
- Inwentaryzacja: co zostało wygenerowane, kiedy, jakim modelem i gdzie leży
- Priorytet dla materiałów z wizerunkiem osoby i dla wszystkiego, co może zostać wzięte za zapis rzeczywistego zdarzenia
- Ponowne oznaczenie tam, gdzie kanał na to pozwala i gdzie sami uznacie to za potrzebne, z zachowaniem adresu
- Dla zasobów, których nie da się albo nie warto oznaczać wstecz: zapisana decyzja z uzasadnieniem i datą, żeby nie wracać do tego pytania co kwartał
- Rejestr wygenerowanych zasobów z sumą kontrolną, żeby przy następnej zmianie nie zaczynać od zera
Co może pójść nie tak i co z tym robimy.
- 1Oznaczenie maszynowe ginie po drodze
Content Credentials i metadane XMP przeżywają eksport z narzędzia, ale kasuje je pierwszy element ścieżki publikacji, który przepuszcza plik przez konwersję: sieć dostarczania treści przerabiająca obrazy na WebP, kompresja w systemie zarządzania treścią albo upload na platformę społecznościową. Zespół widzi poprawnie oznaczony plik w repozytorium i uznaje temat za zamknięty, choć na produkcji oznaczenia już nie ma.
Co z tym robimySprawdzamy oznaczenie na końcu ścieżki, czyli na zasobie pobranym z produkcyjnego adresu, a nie na pliku w narzędziu. Zostawiamy test, który to powtarza przy każdym wdrożeniu i zgłasza brak. Tam, gdzie kanał kasuje metadane i nie da się tego zmienić, dokładamy oznaczenie widoczne dla człowieka i zapisujemy tę decyzję w rejestrze zasobów.
Co zostaje u was: raport zgodności oznaczeń kanał po kanale oraz test weryfikujący wpięty w proces wdrożeniowy - 2Komunikat o rozmowie z maszyną schowany w regulaminie
Informacja o tym, że użytkownik rozmawia z asystentem, trafia do polityki prywatności albo do dymku pod ikoną, bo zespół nie chce psuć pierwszego wrażenia. Wymóg mówi o informacji podanej w jasny i wyraźny sposób najpóźniej przy pierwszej interakcji, więc o jego spełnieniu decyduje miejsce, w którym ta informacja się pojawia. Do tego najczęściej brakuje jej na tym wejściu, o którym nikt nie pamięta: w integracji u partnera, w kanale głosowym albo w automatycznej odpowiedzi na pocztę.
Co z tym robimyUmieszczamy komunikat w pierwszej wiadomości i jako trwałą etykietę w nagłówku rozmowy, a potem przechodzimy wszystkie wejścia do systemu, łącznie z tymi u partnerów. Każde wejście dostaje status i zrzut ekranu. Lista wejść zostaje u was, więc przy dodaniu nowego kanału wiadomo, co trzeba sprawdzić.
Co zostaje u was: inwentarz punktów wejścia ze statusem i zrzutem ekranu dla każdego - 3Napis na grafice zamiast oznaczenia treści
Zespół dokłada podpis w rogu obrazu i traktuje to jako spełnienie wymogu maszynowej odczytywalności. Napis przycina pierwszy kadr wideo albo miniatura w kanale społecznościowym, a maszynowo nikt go nie odczyta. W drugą stronę działa to tak samo: metadane w pliku nie są oznaczeniem, które człowiek zobaczy albo usłyszy, więc przy deepfake'ach same nie wystarczą.
Co z tym robimyRozdzielamy dwa wymogi i realizujemy oba, każdy właściwą techniką: oznaczenie widoczne dla człowieka i oznaczenie odczytywalne maszynowo. Dla każdego typu treści, czyli obrazu, wideo, dźwięku i tekstu, spisujemy, co dokładnie ma się pojawić i gdzie. Wynik sprawdzamy czytnikiem C2PA i przeglądem wizualnym, osobno.
Co zostaje u was: specyfikacja oznaczania dla każdego typu treści, z wynikiem weryfikacji obiema metodami - 4Dostawca deklaruje oznaczanie, nikt tego nie sprawdził
Dokumentacja dostawcy modelu mówi o znaku wodnym albo o Content Credentials, więc temat schodzi z listy. Tymczasem oznaczenie bywa zależne od wersji modelu, od trybu wywołania i od tego, którą końcówką API się posługujecie, a wasza integracja mogła powstać przed tą funkcją albo ją omijać. Deklaracja jest w dokumentacji dostawcy, a nie w waszym pliku.
Co z tym robimyBierzemy próbki z waszej realnej integracji, dla każdego modelu i trybu wywołania, a potem sprawdzamy, co faktycznie wychodzi. Różnice wobec dokumentacji zapisujemy z datą i wersją modelu i eskalujemy do dostawcy. To, czego dostawca nie dodaje, oznaczamy po waszej stronie, zamiast czekać na jego wydanie.
Co zostaje u was: wyniki próbkowania z datą, wersją modelu i trybem wywołania - 5Rynek mówi o przesunięciu, więc zespół odkłada wszystko
Nagłówek o przesunięciu AI Act dotyczy systemów wysokiego ryzyka, ale w planie pracy ląduje jako jedno zdanie: mamy czas do 2027 roku. Obowiązki przejrzystości weszły w terminie i dotyczą produktów, które są na rynku teraz. Plan powstaje na podstawie nagłówka, nie na podstawie tabeli terminów, a różnicę widać dopiero wtedy, gdy ktoś z zewnątrz zapyta o konkretną funkcję.
Co z tym robimyDajemy tabelę terminów z podstawami prawnymi i mapujemy ją na wasze systemy: dla każdego z nich wprost piszemy, co obowiązuje teraz, a co dopiero będzie obowiązywać. Zestawienie mieści się na jednej stronie, więc da się je pokazać zarządowi bez tłumaczenia rozporządzenia. Aktualizujemy je przy każdej zmianie stanu prawnego.
Co zostaje u was: jednostronicowe zestawienie terminów dla każdego systemu, z podstawą prawną przy każdej pozycji
Co zostaje u was.
- Inwentarz punktów, w których użytkownik styka się z systemem AI, ze statusem i zrzutem ekranu
- Specyfikacja oznaczania dla każdego typu treści: obraz, wideo, dźwięk, tekst
- Test weryfikujący oznaczenie na opublikowanym zasobie, wpięty w wasz proces wdrożeniowy
- Rejestr wygenerowanych zasobów z modelem, wersją, datą i sumą kontrolną
- Zestawienie terminów dla każdego systemu: co przesunięto, czego nie i co z tego wynika dla was
- Lista pytań do radcy prawnego tam, gdzie decyzja jest wykładnią, a nie inżynierią
Jak pracujemy.
- 11. Inwentaryzacja miejsc styku i zasobów
Przechodzimy wszystkie wejścia do rozmowy z systemem oraz wszystkie kanały publikacji treści generowanych. Wynikiem jest lista ze statusem, a nie opinia.
Dni 1-3 - 22. Specyfikacja i poprawki
Ustalamy, co ma stanąć w interfejsie i jak oznaczane są poszczególne typy treści, a potem wdrażamy zmiany razem z waszym zespołem.
Tydzień 1-2 - 33. Weryfikacja na produkcji
Sprawdzamy oznaczenia na zasobach pobranych z produkcyjnych adresów kanał po kanale i zostawiamy test, który powtarza to przy każdym wdrożeniu.
Tydzień 2 - 44. Przekazanie i przegląd przy zmianie modelu
Oddajemy specyfikację, rejestr i test. Wracamy przy podmianie modelu albo dostawcy, bo to moment, w którym oznaczenia najczęściej cicho znikają.
Tydzień 2-3, potem przy każdej zmianie modelu
Pozostałe strony z tej serii.
Obowiązek szkolenia z AI (art. 4 AI Act)
Art. 4 AI Act obowiązuje od 2 lutego 2025 i nie został przesunięty. Program szkolenia dla każdej roli i dokumenty, którymi wykażecie spełnienie obowiązku.
Rejestr i klasyfikacja systemów AI
Ustawa z 3 lipca 2026 obowiązuje od 11 sierpnia, a przepisy o kontroli i karach od 28 października 2026. Jak zbudować rejestr systemów AI, który się obroni.
Usługi, które to wdrażają.
Zgodność z AI Act po stronie technicznej
Inwentaryzacja systemów AI, klasyfikacja ryzyka i dokumentacja techniczna w zakresie, jakiego rozporządzenie wymaga od waszego systemu i waszej roli.
Ewaluacja jakości działającej AI
Ewaluacja tego, jak dobrze AI w waszym produkcie albo procesie wykonuje swoją pracę: na waszych przypadkach, według kryteriów uzgodnionych z osobą odpowiedzialną za wynik.
Gotowość produkcyjna
Sprawdzenie przed wydaniem, czy zespół wykryje awarię, dostanie powiadomienie i przywróci poprzednią wersję: monitoring, runbooki, procedura wycofania, alerty dla dyżuru.
Zakres przewodnika.
Jesteśmy zespołem inżynierskim, nie kancelarią. Opisujemy tu, jak wykonać obowiązek w produkcie i jak sprawdzić, że działa, a nie jak brzmi jego wykładnia dla waszego przypadku. Granice zakresu, w szczególności przy tekstach publikowanych i przy wyjątkach z art. 50, rozstrzyga radca prawny: wasz albo nasz partner prawny. Daty i numery aktów podajemy razem ze źródłami.
Skąd pochodzą daty i liczby.
- Ministerstwo Cyfryzacji: AI Act, co się zmieniło 2 sierpnia 2026 roku
- Rozporządzenie (UE) 2024/1689 (AI Act), tekst w EUR-Lex
- Pinsent Masons: prawo przesuwające unijne przepisy o AI wysokiego ryzyka sfinalizowane
- Ustawa z 3 lipca 2026 o systemach sztucznej inteligencji (Dz.U. 2026 poz. 1003)
- Rozporządzenie (UE) 2026/1744 (omnibus cyfrowy), tekst w EUR-Lex
Pytania przed rozpoczęciem współpracy.
Porozmawiajmy o AI w waszej firmie.
Napiszcie, na jakim etapie jesteście z obowiązkami przejrzystości z art. 50. Odpowiedź w ciągu jednego dnia roboczego.